Orjinal adı

Tarih bilinci, yaşlanınca “mangal başında” torunlarımıza “Xebroşk” (masal) anlatarak övünmek olmadığı gibi, üstünden geçildikten sonra yıkılan, yakılan köprü de değildir. Dünümüzü bugüne bağlayan yoldur, deneyimdir, pusuladır.

1920’de Mustafa Subhi ve arkadaşları tarafından Bakû’de kurulan TKP hakkında bugüne değin çok şey konuşuldu, çok şey yazıldı. TKP, yıllardır hem basının, hem de bilimsel araştırma yapan sosyal-bilimcilerin ilgi odağı oldu. Gerek kuruluş süreci, gerekse sonraki tarihi hep merak edildi. TKP tarihi bugüne kadar her yönüyle öğrenilmiş değil. Bu bilinememezlik farklı nedenlerden kaynaklanıyor. Her şeyden önce; Cumhuriyet tarihi boyunca Komünist düşüncelerin yasaklı olması ve komünistlere uygulanan acımasız baskılar geliyor. Ağır gizlilik koşulları, belge saklamayı ve arşiv oluşturmayı zorlaştırdı. Daha başka nesnel olanaksızlıklar da, TKP tarihinin yeterince öğrenilmesini zorlaştırdı. Bu nedenlerden dolayı TKP yasal çalışma olanağını bulamamış ve halkımıza kendini yeterince tanıtamamıştır. Uygulanan baskılar kimi zaman TKP’nin dağılmasını doğurmuş ve tarihi kopukluklar yaratmıştır.

Ancak TKP tarihinin bilinmemesini salt bu nedenlere bağlamak da yanlış. TKP’nin politikası ve kimi yöneticilerin kişisel hesaplarından ötürü, bilgi kaynakları köreltildi. TKP tarihi, sadece halkımız, komünist militanlar değil, MK’si dahil olmak üzere, değişik düzeylerde yöneticilik yapan kişiler tarafından da yeterince öğrenilememiştir. Örneğin: TKP MK Dış Bürosu’nun 1962’de yaptığı Konferansın içeriği ve bu konferansta Kürt sorunuyla ilgili yapılan tartışmalar ve ortaya çıkan farklı düşüncelerin varlığı, ancak TÜSTAV’ın “TKP Dış Bürosu 1962 Konferansı” notlarının yayınlanmasıyla öğrenildi. TBKP ve TKP MK üyeliği, 1981 ve 1982 de “TKP Türkiye Komitesi”, “TKP Yöre Komitesi Sekreteri” görevini yapmış birisi olarak bunu söylüyorum.

Amacım TKP tarihini anlatmak değil. Bunun zor bir iş olduğunu da biliyorum. Olanaklar ölçüsünde TKP’nin Kürt politikasını ve Kemalizm’le ortak yanlarını ve nedenlerini açıklamaya çalışacağım. Başka değişle “TKP’nin Kürt tarihinin” sayfalarını karıştırmaya çalışacağım.

Evet, biz geçmişimizi değerlendiriyoruz. İçinde yer aldığımız Parti’nin, Kürt Politikasını ve başka politikalarını sorguluyoruz. Bu konuda acımasız davranmış olabiliriz. İnsanları, toplumları anlamak gerekir. Ümit bağlanan değerlerin, ilgisiz ve yetersiz kalmasının insanlarda yarattığı psikolojik durumları kavramak gerekir.

Verdiğim bilgiler, sanırım amaca hizmet eder. Çalışmalarımızın karanlıkta kalan, bilinmeyen ve merak edilen kimi yanlarını aydınlatır.

Ömer Ağın