| |
Holocaust bizim
modern akılcı toplumumuzda, uygarlığımızın yüksek sahnesinde ve
insanoğlunun kültürel zaferinin zirvesinde doğup uygulanmıştır.
Bauman kitabında Holocaust’un modern toplumdan bir sapma olmadığını,
aksine modern toplumların tümünün tıpkı Nazi Almanya’sı gibi
örgütlendiğini öne sürüyor.
“Unutmamak
gerekir ki soykırıma katılanların çoğu, Yahudi çocuklara kurşun
sıkmış ya da gaz odalarına gaz vermiş değildir... Çoğu bürokrat
notları düzenlemiş, taslakları hazırlamış, telefonda konuşmuş ve
konferanslara katılmıştır. Onlar masalarında oturarak tüm bir halkı
yok edebilirler. Görünürde zararsız gayretlerinin nihai sonucunu
bilselerdi, bu bilgi kafalarının uzak girintileri içinde kalırdı
ancak. Yaptıklarıyla kitle katliamı arasındaki neden-sonuç
ilişkisini bulmak zordu. İnsanların, gereğinden fazla kafa yormaktan
kaçınma -ve dolayısıyla neden-sonuç zincirini en uç bağlantılarına
dek gözden geçirmeye yanaşmama- gibi doğal eğilimleri ahlaksal
yönden pek ayıplanamazdı. Bu hayret verici ahlaksal körlüğün nasıl
mümkün olabildiğini anlamak için, silah fabrikasında çalışan, yeni
büyük siparişler sayesinde fabrikalarının ‘idamının durdurulmasına’
sevinen, ama Etyopyalılarla Eritrelilerin birbirlerine yaptığı toplu
katliamlara gerçekten üzülen işçileri düşünmek; ya da ‘hammadde
fiyatlarındaki düşüş’ dünya çapında iyi bir haber olarak
karşılanırken ‘Afrikalı çocukların açlıktan ölmesi’ne aynı şekilde,
dünya çapında ve içtenlikle ağlamanın nasıl mümkün olabildiğini
düşünmek yararlı olabilir.” |